Tysiące studentów mogą odzyskać pieniądze za studia. Urząd zakwestionował podwyżki czesnego i wydał konkretne decyzje.

Sprawa, która może odbić się szerokim echem wśród studentów i absolwentów. Jak podaje Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, dwie uczelnie – Uniwersytet SWPS w Warszawie oraz Politechnika Lubelska – zostały ukarane za nieprawidłowe podwyższanie czesnego. Teraz mają nie tylko zapłacić milionowe kary, ale też oddać pieniądze studentom.

Z ustaleń UOKiK wynika, że problem dotyczy osób, które rozpoczęły studia przed zmianą przepisów w 2023 roku. W tamtym czasie obowiązywała zasada, że wysokość czesnego ustalona przy podpisaniu umowy nie może się zmieniać aż do zakończenia nauki.

Czesne rosło, choć nie powinno

Mimo tego – jak wskazuje urząd – część studentów była obciążana wyższymi opłatami już w trakcie studiów. Na Politechnice Lubelskiej podwyżki dotyczyły m.in. kierunków niestacjonarnych, gdzie czesne potrafiło wzrosnąć z 1750 zł do 2300 zł za semestr.

Z kolei na Uniwersytecie SWPS opłaty zwiększano na podstawie zapisów waloryzacyjnych. W efekcie różnice między pierwszym a kolejnymi latami studiów sięgały nawet kilku tysięcy złotych.

– W płatnej formie edukacji cena gra kluczową rolę. Dla osób zawierających umowę z uczelnią niezbędna jest wiedza o tym, jakie są warunki odpłatności za studia, które pozwolą im na uzyskanie planowanego tytułu zawodowego. W ubiegłych latach prawo nie pozwalało na podwyżki. Mimo to czesne rosło dla tysięcy studentów Uniwersytetu SWPS i części uczących się na niestacjonarnych kierunkach Politechniki Lubelskiej – wskazuje prezes UOKiK Tomasz Chróstny.

UOKiK: pieniądze mają wrócić do studentów

Decyzje wydane przez urząd są jednoznaczne. Uczelnie mają oddać studentom różnicę między czesnym zapisanym w umowie a faktycznie pobieranymi opłatami.

Jak podaje UOKiK, w ciągu trzech miesięcy od uprawomocnienia się decyzji uczelnie będą musiały poinformować studentów o należnych zwrotach. Informacje mają trafić zarówno do konkretnych osób, jak i zostać opublikowane w internecie.

Studenci otrzymają szczegóły dotyczące kwoty zwrotu, sposobu przekazania środków oraz terminu wypłaty.

Milionowe kary i jasny sygnał

Oprócz zwrotów UOKiK nałożył także kary finansowe. Uniwersytet SWPS ma zapłacić ponad 2 miliony złotych, a Politechnika Lubelska ponad 900 tysięcy złotych. Łącznie to blisko 3 miliony złotych.

Urząd podkreśla, że w przypadku płatnych studiów kluczowe jest jasne określenie kosztów już na starcie. Kandydat powinien wiedzieć, ile zapłaci za cały cykl kształcenia, bez ryzyka nieprzewidzianych podwyżek.

Zmiana przepisów, ale nie dla wszystkich

Warto dodać, że od roku akademickiego 2023/2024 obowiązują już inne zasady. Uczelnie mogą podnosić czesne, ale tylko raz w roku i maksymalnie o wskaźnik inflacji.

Nie dotyczy to jednak studentów, którzy rozpoczęli naukę wcześniej. W ich przypadku obowiązywały stare przepisy, które – jak wskazuje UOKiK – zostały naruszone.

Decyzje urzędu nie są jeszcze prawomocne. Uczelnie mogą się od nich odwołać, co oznacza, że sprawa może mieć jeszcze dalszy ciąg.

Źródło zdjęcia głównego: Obraz Michal Jarmoluk z Pixabay